Θεραπεία καρκίνου τραχήλου μήτρας σε πρώιμα στάδια
Στα πρώιμα στάδια του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, η θεραπεία είναι κυρίως χειρουργική και εξατομικεύεται με βάση το στάδιο της νόσου, τα ευρήματα του προεγχειρητικού ελέγχου και την επιθυμία της γυναίκας για μελλοντική εγκυμοσύνη. Η καθιερωμένη χειρουργική αντιμετώπιση περιλαμβάνει ριζική υστερεκτομή, κατά την οποία αφαιρούνται η μήτρα και ο τράχηλος, οι γύρω υποστηρικτικοί ιστοί (παραμήτρια) καθώς και το ανώτερο τμήμα του κόλπου. Σε πολύ αρχικά στάδια, μπορεί να εφαρμοστεί κωνοειδής εκτομή του τραχήλου με υγιή όρια ή, εναλλακτικά, ολική υστερεκτομή χωρίς αφαίρεση των παραμητρίων και του ανώτερου τμήματος του κόλπου, επιλογές αποτελεσματικές και λιγότερο εκτεταμένες. Επιπλέον, η αφαίρεση των ωοθηκών δεν είναι συνήθως απαραίτητη – ιδίως στον πλακώδη τύπο καρκίνου – επιτρέποντας σε νεότερες γυναίκες να αποφύγουν την πρόωρη εμμηνόπαυση.
Χειρουργικές Τεχνικές: Ανοιχτή vs Λαπαροσκοπική/Ρομποτική Χειρουργική
Στο παρελθόν, η λαπαροσκοπική ή ρομποτική ριζική υστερεκτομή αποτελούσε συχνή επιλογή για τη θεραπεία του πρώιμου καρκίνου τραχήλου της μήτρας, χάρη στα πλεονεκτήματά της, όπως μικρότερη απώλεια αίματος, ταχύτερη ανάρρωση και σύντομη νοσηλεία στο νοσοκομείο. Τα τελευταία χρόνια όμως, νέες επιστημονικές μελέτες ανέδειξαν σημαντικά στοιχεία σχετικά με την ασφάλεια αυτής της προσέγγισης.
Η μελέτη LACC (Laparoscopic Approach to Cervical Cancer, 2018) έδειξε ότι η ελάχιστα επεμβατική προσέγγιση (λαπαροσκοπική ριζική υστερεκτομή) συνδέθηκε με χαμηλότερα ποσοστά επιβίωσης χωρίς υποτροπή και χειρότερη συνολική επιβίωση, σε σύγκριση με την ανοιχτή χειρουργική μέθοδο, σε γυναίκες με πρώιμο διηθητικό καρκίνο τραχήλου μήτρας.
Για τον λόγο αυτό, οι διεθνείς επιστημονικές εταιρείες και η ογκολογική κοινότητα συστήνουν πλέον, με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα, η ανοικτή ριζική υστερεκτομή (λαπαροτομία) να αποτελεί την προτιμώμενη χειρουργική επιλογή για τα πρώιμα διηθητικά στάδια καρκίνου τραχήλου της μήτρας. Η σύσταση αυτή εφαρμόζεται μέχρι να υπάρξουν νέα, ισχυρά επιστημονικά δεδομένα που να υποστηρίζουν εκ νέου την ασφάλεια της ελάχιστα επεμβατικής προσέγγισης σε αυτή την κατηγορία ασθενών.
Ωστόσο, είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η ελάχιστα επεμβατική χειρουργική δεν έχει αποκλειστεί συνολικά. Σε πολύ αρχικά στάδια (όπου η ολική υστερεκτομή αρκεί ως θεραπεία, χωρίς ανάγκη για ριζική υστερεκτομή), η λαπαροσκοπική ή ρομποτική μέθοδος εξακολουθεί να προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα, καθώς παραμένει ασφαλής και αποτελεσματική επιλογή, με εξαιρετικά μετεγχειρητικά αποτελέσματα.
Ρόλος της λεμφαδενικής σταδιοποίησης στον καρκίνο τραχήλου μήτρας
Σε σχεδόν όλα τα στάδια του καρκίνου τραχήλου της μήτρας , εκτός από πολύ πρώιμα στάδια χωρίς ενδείξεις λεμφαγγειακής ή αγγειακής διήθησης (LVI), η λεμφαδενική διερεύνηση αποτελεί βασικό σκέλος της χειρουργικής σταδιοποίησης και μπορεί να γίνει με ασφάλεια λαπαροσκοπικά.
Η σωστή αξιολόγηση των λεμφαδένων είναι καθοριστικής σημασίας, καθώς από αυτήν εξαρτάται η επιλογή της σωστής θεραπευτικής αντιμετώπισης. Εάν διαπιστωθεί ότι ο καρκίνος έχει επεκταθεί στους λεμφαδένες, η χειρουργική επέμβαση δεν ωφελεί. Αντίθετα, μπορεί να καθυστερήσει την έναρξη της θεραπείας που πραγματικά χρειάζεται η ασθενής, δηλαδή τη συνδυαστική χημειο-ακτινοθεραπεία, και η καθυστέρηση αυτή έχει συσχετιστεί με χειρότερα προγνωστικά αποτελέσματα.
Παράλληλα, η λεμφαδενική σταδιοποίηση είναι απαραίτητη για τον ακριβή καθορισμό των ακτινοθεραπευτικών πεδίων. Η έλλειψη αυτής της πληροφορίας μπορεί να οδηγήσει σε ανεπαρκή ακτινοθεραπεία, μειώνοντας τον έλεγχο της νόσου τόσο τοπικά όσο και συστηματικά.
Η τεχνική του λεμφαδένα φρουρού (Sentinel Lymph Node Biopsy)
Σε επιλεγμένες περιπτώσεις, η λεμφαδενική σταδιοποίηση μπορεί να πραγματοποιηθεί συμπληρωματικά ή εξ ολοκλήρου με τη βιοψία του λεμφαδένα φρουρού, μια τεχνική υψηλής αξιοπιστίας που εστιάζει στον πρώτο λεμφαδένα που δέχεται λέμφο από τον όγκο, και άρα είναι ο πιο πιθανός να εμφανίσει πρώιμη μετάσταση. Η μέθοδος αυτή επιτρέπει την αποφυγή εκτεταμένης λεμφαδενεκτομής, περιορίζοντας σημαντικά τον κίνδυνο επιπλοκών όπως λεμφοίδημα, νευρικές κακώσεις και αιμορραγίες, ενώ παράλληλα παρέχει κρίσιμες πληροφορίες για τη σταδιοποίηση και τον σχεδιασμό της θεραπείας.
Ο ιατρός Ευστράτιος Μοσχίδης MD είναι πιστοποιημένος Γυναικολόγος Ογκολόγος και κατέχει την Υποειδικότητα της Γυναικολογικής Ογκολογίας.
Η εξειδίκευσή του έλαβε μέρος στην παγκοσμίου φήμης γυναικολογική ογκολογική κλινική Kliniken Essen Mitte στο Essen, η οποία πρωτοπορεί στην αντιμετώπιση του γυναικολογικού καρκίνου παγκοσμίως και διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στις πολυκεντρικές μελέτες DESKTOP III και TRUST, για την αντιμετώπιση του καρκίνου των οωθηκών, οι οποίες τεκμηρίωσαν με σαφήνεια τη σημασία της μακροσκοπικής ολικής αφαίρεσης του όγκου από εξειδικευμένους χειρουργούς γυναικολόγους ογκολόγους.
Ευστράτιος Α. Μοσχίδης MD
🩺 Μετεκπαιδευθείς στη Γερμανία επί 14ετίας.
🩺 Γυναικολόγος Χειρουργός-Ογκολόγος στην Κλινική Άγιος Λουκάς
🩺 τ. Αν. Διευθυντής Γυναικολογικής Κλινικής Ακαδημαϊκού Νοσοκομείου Soest (Πανεπιστημίου Münster Γερμανίας)
Δεύτερη Γνώμη
Επισκεφτήκατε άλλο γιατρό και προβληματίζεστε τι να κάνετε; Ζητήστε μας μια δεύτερη γνώμη!...